КОНСТИТУЦИЯ

Кошкон | 06.03.2020

КОНСТИТУЦИЯ (лат. constitutio – түзүлүш) – мамлекеттин негизги мыйзамы; өлкөнүн коомдук, экономикалык  түзүлүшүнүн негиздерин, башкаруусун, мамлекеттик түзүлүштүн формасын, адамдын мамлекеттеги укуктук абалын,  бийлик, башкаруу органдарын түзүү тартибин, сот адилеттигин, шайлоо системасын уюштурууну жана алардын негизги  принциптерин бекемдейт. К. мамлекеттеги башка нормативдик актыларга караганда жогорку укуктук күчкө ээ, б. а. алар  К-га ылайык келиши зарыл. Укуктук акт катары К. алгач АКШда 1787-ж. кабыл алынган. Феодалдык коомдукмамилелерди жеңип чыгууга багытталган буржуазиялык революциялар ошол кездеги коомдук, саясий жана  экономикалык кырдаалдын мүдөөсүнө жооп берген демократтык талаптар, ураандар менен өтүп, алар революция  жеңгенден кийин түзүлгөн мамлекеттердин К-н бекемдеген. Азыркы кездеги демократтык өлкөлөрдүн К. граждандардын  демократтык укуктары жана эркиндиктери (жалпыга тең шайлоо укугу, саясий партияларды түзүүгө, иш таштоого  укуктуулук ж. б.) жарыяланган. К-нын формасы боюнча: белгилүү бир схемага жараша түзүлгөн бирдиктүү документ  түрүндө, же ар түрдүү мыйзамдардын, адаттардын жыйындысы катары (Улуу Британия, Жаны Зеландия) болушу  мүмкүн.

Бардык демократтык мамлекеттердин К. системалаштырылган бирдиктүү акт болуп саналат жана эреже катары  атайын түзүлүүчү Конституциялык комиссиялар тарабынан иштелип чыгып, бүткүл элдик талкууга коюлат. Кара:  Кыргыз Республикасынын Конституциясы. Б., 2003.

Досторуңуз менен бөлүшүүнү унутпаңыз (ツ)